Wśród młodych Polaków, podobnie jak wśród ich rówieśników w innych krajach, wzrasta akceptacja dla obecności w Unii Europejskiej, jednak Polacy częściej niż inne nacje stawiają na pierwszym miejscu narodową tożsamość.

To jeden z wniosków z sondażu przeprowadzonego wśród osób w wieku od 16 do 26 lat z kilku krajów europejskich, w tym z Niemiec i Polski, na zlecenie fundacji związanej z niemieckim koncernem turystycznym TUI. - Mamy do czynienia z renesansem Europy wśród młodych ludzi. Brexit wstrząsnął młodzieżą - powiedział przewodniczący kuratorium fundacji TUI Thomas Ellerbeck, przedstawiając w Berlinie wyniki ankiety.

"Tak" dla Unii Europejskiej

68 proc. młodych Polaków głosowałoby w referendum, gdyby doszło obecnie do takiego plebiscytu, przeciwko wyjściu ich kraju z Unii Europejskiej, co oznacza wzrost o 7 proc. w porównaniu z rokiem poprzednim. To co prawda mniej niż w Hiszpanii (85 proc.), Niemczech (80 proc.), we Włoszech (71 proc.) i Francji (69 proc.), ale więcej niż w Grecji i Wielkiej Brytanii (po 63 proc.).

W całej UE odsetek zwolenników pozostania we Wspólnocie wzrósł w ciągu roku z 61 proc. do 71 proc.

Jak zagłosowałbyś, gdyby referendum w sprawie opuszczenie Unii Europejskiej odbyło się jutro

Najpierw Polska, potem UE

W pytaniu odnoszącym się do ich tożsamości, 46 proc. Polaków odpowiedziało, że czują się obywatelami swojego kraju, a 43 proc., że najpierw obywatelami swojego kraju, a potem Europejczykami. Postawa Polaków w tej kwestii różni się znacznie od innych uczestniczących w ankiecie nacji.

Wyłącznie obywatelami własnego państwa czuje się jedynie 21 proc. Hiszpanów i 25 proc. Francuzów. W przypadku Greków odsetek ten wynosi 34 proc., Niemców 36 proc., a Włochów 38 proc. Najbardziej zbliżone do polskich postawy reprezentują młodzi Brytyjczycy – 40 proc. z nich odpowiedziało, że czuje się wyłącznie obywatelami Wielkiej Brytanii.

Wyłącznie europejską tożsamość zadeklarowało 2 proc. Polaków, a 6 proc. stawia ją przed tożsamością polską. Młodzi Polacy, podobnie jak ich rówieśnicy z innych krajów, widzą UE przede wszystkim jako organizację gospodarczą, zapewniającą swobodę podróżowania, pokój i demokrację.

Demokracja tak, ale…

Z ankiety wynika, że akceptacja demokracji jako najlepszej formy rządów wzrosła w ciągu roku z 52 do 58 proc. Jedna czwarta uczestników sondażu (24 proc.) uważa, że inne systemy władzy są tak samo dobre, a 6 proc. jest zdania, że inne systemy są lepsze od demokracji.

Opinię, że demokracja jest najlepszym systemem rządów, podziela 49 proc. Polaków (+7 pkt. proc.). Tylko Francuzi są bardziej sceptyczni (44 proc.). Równocześnie aż 34 proc. Polaków uważa, że inne systemy władzy są tak samo dobre, jak demokracja. To najwyższy odsetek ze wszystkich badanych narodów. Podobnego zdania jest 30 proc. Francuzów i 29 proc. Włochów, lecz tylko 17 proc. Niemców.

Odsetek Polaków oceniających inne formy sprawowania władzy wyżej od demokracji wynosi 6 proc. i odpowiada średniej unijnej.

Wola zmian politycznych

Zdecydowana większość młodych Europejczyków jest niezadowolona z sytuacji politycznej w ich krajach i opowiada się za zmianami. 13 proc. Polaków uważa, że system polityczny w ich kraju funkcjonuje poprawnie. 47 proc. domaga się zmian, a 28 proc. chce, by były to zmiany radykalne.

Jeszcze gorzej oceniają sytuację w swoich krajach młodzi Włosi i Grecy. W tym pierwszym kraju tylko 5 proc. ankietowanych dobrze ocenia funkcjonowanie systemu politycznego, 47 proc. chce reform, a 43 proc. zmian radykalnych. W Grecji zadowolonych jest 6 proc. badanych, 37 domaga się zmian, a aż 52 proc. radykalnej przebudowy kraju.

Z ankiety wynika, że odsetek osób o nastawieniu populistycznym jest najwyższy w Polsce – 23 proc. Populistyczne postawy wykazuje 21 proc. Francuzów, 18 proc. Greków, 16 proc. Hiszpanów i 14 proc. Włochów. Poglądy populistyczne najrzadziej występują w Niemczech (7 proc.) i w Wielkiej Brytanii (11 proc.).

Polski optymizm

Pomimo licznych zagrożeń, Polacy pytani o przyszłość wykazują więcej optymizmu niż ich rówieśnicy z innych krajów. 49 proc. Polaków uważa, że będzie im się powodziło znacznie lepiej lub lepiej niż ich rodzicom. Ich optymizm wzrósł w ciągu roku o 2 pkt. proc.

Takimi optymistami jest tylko 12 proc. Greków, 15 proc. Włochów, 16 proc. Brytyjczyków, 18 proc. Hiszpanów i 22 proc. Francuzów. Porównywalny z polskim optymizm wykazują tylko Niemcy – 37 proc.

W sondażu przeprowadzonym za pomocą Internetu od 14 lutego do 4 marca 2018 r. przez instytut YouGov uczestniczyło 6080 osób w wieku 16-26 lat z Niemiec, Francji, Wielkiej Brytanii, Grecji, Włoch, Polski i Hiszpanii.

Jacek Lepiarz

REDAKCJA POLECA