Raport IBS: Niższy wiek emerytalny – niższa emerytura, wyższe podatki, zagrożenie ubóstwem wśród kobiet

Obniżenie wieku emerytalnego (do 60 lat dla kobiet oraz 65 lat dla mężczyzn) zmniejszy wysokość przyszłych emerytur ze względu na mniejszą sumę odprowadzonych składek oraz dłuższy okres pobierania emerytury.

Fot. pixabay

Przyszłe emerytury obniżą się silniej w przypadku pracowników o wysokich zarobkach. W przypadku pracowników o najniższych zarobkach spadek emerytur nie będzie tak dotkliwy ze względu na prawo do emerytury minimalnej. Liczba osób pobierających emerytury minimalne podwoi się względem sytuacji, w której wiek emerytalny osiąga 67 lat. Oznacza to wzrost przyszłych wydatków budżetowych przy jednoczesnym spadku wpływów składkowych. - alarmuje Instytut Badań Strukturalnych.

W celu zbilansowania finansów publicznych rząd będzie musiał bądź obniżyć wydatki publiczne na inne cele, bądź podnieść podatki.

Niższy wiek emerytalny - niższa emerytura

Niższy wiek emerytalny oznacza spadek wysokości emerytur. A to dlatego, że okres odprowadzania składek będzie krótszy, zgromadzony przez lata pracy kapitał mniejszy i dodatkowo zostanie podzielony przez dłuższy czas pobierania emerytury.

Zmiana wieku emerytalnego to nie tylko niższe świadczenia w kieszeni każdego emeryta. Reforma pociągnie za sobą lawinę skutków - ostrzega Instytut Badań Strukturalnych (IBS).

Emerytury będą niższe dla wszystkich, ale w różnym stopniu. To, o ile obniży się przyszła emerytura będzie zależeć od bieżącego wynagrodzenia i okresu zatrudnienia.

Osoby zarabiające średnią krajową (ok. 4 tys. zł) przy wieku emerytalnym na poziomie 67 lat mogły liczyć na emeryturę stanowiącą ok. 30% swojej ostatniej płacy. Niższy wiek emerytalny oznacza, że będą otrzymywać emeryturę minimalną (ok. 1 tys. zł). Dla osób o wysokich zarobkach, spadek emerytury będzie najwyższy i przekroczy 40%.

Natomiast wśród najbiedniejszych, niższy wiek emerytalny nie spowoduje dużych zmian w wysokości emerytur. Wynika to z faktu, że ta grupa już dzisiaj otrzymuje najniższe możliwe świadczenie.

Niższy wiek emerytalny najbardziej niekorzystny dla kobiet

Niższy wiek emerytalny zadziała szczególnie na niekorzyść kobiet. Spadek ich świadczeń będzie dużo większy niż w przypadku mężczyzn. Wynika to z dwóch powodów: krótszego okresu płacenia składek oraz dłuższego okresu pobierania świadczenia (7 lat różnicy w obu przypadkach w porównaniu do mężczyzn). Zagrożenie ubóstwem będzie więc szczególnie wysokie w tej grupie.

Przy wieku emerytalnym na poziomie 67 lat, świadczenia minimalne miało otrzymywać ok. 20% kobiet. Obniżenie wieku spowoduje, że będzie ich dwa razy więcej. Pogłębi to jeszcze bardziej nierówności dochodowe wśród emerytów, szczególnie nierówność między kobietami i mężczyznami.

Niższy wiek emerytalny - wyższe podatki

Obniżenie wieku emerytalnego spowoduje konieczność finansowanie większej liczby emerytur minimalnych. Liczba osób, które nie uzbierają na emeryturę minimalną będzie ponad dwa razy większa niż przy wieku emerytalnym na poziomie 67 lat.

Ok. 70% roczników urodzonych na przełomie lat 80. i 90 może liczyć tylko na najniższą emeryturę. Ciężar utrzymywania tych emerytów przeniesie się na budżet państwa, czyli na wszystkich podatników.

Niższy wiek emerytalny spowoduje wyższe obciążenia fiskalne. Wzrost podatków wydaje się więc nieunikniony. Nie tylko bowiem wzrosną wydatki publiczne ze względu na obciążenie budżetu z tytułu świadczeń minimalnych, ale też mniejsza ilość zatrudnionych w tym samym czasie spowoduje spadek wpływów z podatku dochodowego.

Spadające wpływy do budżetu trzeba będzie czymś zrekompensować. Jak sfinansować rosnące obciążenia fiskalne wynikające z niższego wieku emerytalnego? Jest kilka możliwości:
• Zmniejszenie wydatków publicznych na inne cele;
• Wzrost opodatkowania pracy;
• Wzrost opodatkowania konsumpcji.
• Wzrost długu publicznego.

Rosnące koszty systemu emerytalnego będą ogromne – ok. 1,2% obecnego PKB, czyli około 6% wszystkich obecnych wydatków rządu - to mniej więcej jedna czwarta tego, co obecnie wydajemy na ochronę zdrowia.

Niższy wiek emerytalny - spowolnienie gospodarki

Niższy wiek emerytalny spowoduje spadek dochodu narodowego. Obniżenie wieku emerytalnego skutkuje spadkiem PKB per capita o 7% w relacji do scenariusza, gdy wynosi on 67 lat. Produkcja będzie niższa - w gospodarce będzie wytwarzane mniej dóbr i usług - czytamy w raporcie.

(df) thefad.pl / Źródło: Instytut Badań Strukturalnych